Pracownica zatrudniona na podstawie umowy na czas określony (a taką umową jest umowa zawarta na zastępstwo) ma prawo do urlopu wychowawczego do końca trwania umowy o pracę.

Umowa na czas zastępstwa może być zawarta tylko w przypadkach usprawiedliwionej nieobecności zastępowanego pracownika (art. 25 kp). Zastępstwo jest wykorzystywane głównie w przypadku dłuższych okresów nieobecności, związanych z takimi sytuacjami, jak urlop macierzyński, urlop wychowawczy, urlop bezpłatny, odbywanie służby wojskowej, ale również w przypadkach dłuższych okresów niezdolności do pracy z powodu choroby.

Uwaga!
Umowa na czas zastępstwa nie jest odrębnym rodzajem umowy o pracę. Można ją uznać za szczególny rodzaj umowy na czas określony (art. 25 § 1 kp). Jeśli więc w przepisach nie znalazła się odmienna regulacja, do umowy tej należy stosować przepisy dotyczące umowy na czas określony.

Pracownik zatrudniony na czas zastępstwa ma takie same obowiązki i korzysta z takich samych praw, jak inni pracownicy, chyba że istnieje wyraźny przepis, który stanowi inaczej.

Zgodnie z art. 186 § 1 kp urlop wychowawczy (w wymiarze do 3 lat) w celu sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem przysługuje zatrudnionemu przynajmniej przez okres 6 miesięcy. Aby taki urlop uzyskać pracownik musi w tym celu złożyć odpowiedni wniosek.

W razie zatrudnienia na czas określony (np. umowa na zastępstwo) czy na okres próbny sam fakt korzystania z urlopu wychowawczego nie powoduje przedłużenia czasu trwania umowy. Oznacza to, że umowy takie – mimo przebywania pracownika na urlopie wychowawczym – rozwiązują się z upływem czasu, na jaki zostały zawarte.

Umowa na czas określony rozwiązuje się bowiem z upływem terminu, do którego ją zawarto, nawet gdy przypadnie on w trakcie usprawiedliwionej nieobecności zatrudnionego w pracy, np. z powodu urlopu wypoczynkowego lub choroby (art. 30 § 1 pkt 4 kp). Urlop wychowawczy to uprawnienie wyłącznie pracownicze. Pracodawca nie może go więc udzielić na dłuższy okres niż ten, przez jaki jest pracodawcą danej osoby.

Podstawa prawna
Art. 25, 30, 186, 1861 ustawy z 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (tekst jedn.: Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 ze zm.).

Magdalena Kasprzak,
specjalista prawa pracy
„Płace w firmie”